Równość zaczyna się w domu. A codzienność zmieniają najczęściej małe, niewidzialne gesty

Dom jest zazwyczaj naszą najbardziej intymną i najbezpieczniejszą przestrzenią. Ale potrafi być też miejscem, w którym najłatwiej utrwalają się niewidzialne schematy. Czyste ubrania, zrobiony obiad czy posprzątana łazienka często wydają się oczywistością i czymś, co się robi „samo”. Dopiero gdy ktoś przestaje o to dbać, widać, ile pracy kryje się za tym spokojnym rytmem dnia.

Persil w kampanii „Równość zaczyna się w domu” zwraca uwagę właśnie na tę niewidzialną warstwę codzienności i na to, że zazwyczaj odpowiadają za nią kobiety. W 90 proc. przypadków obowiązek robienia prania nadal spoczywa właśnie na nich. Ta liczba pokazuje, że nawet w nowoczesnych związkach wiele domowych zadań wciąż przypisuje się automatycznie jednej stronie. Jednej stronie, czyli kobiecie.

O tym, jak zmieniać te przyzwyczajenia, rozmawiano podczas wydarzenia w Düsseldorfie, które zorganizowano wokół partnerstwa Persil z HeForShe, solidarnościowym ruchem ONZ Kobiety (UN Women) na rzecz równości płci. Na miejscu pojawili się Joanna Koroniewska i Maciej Dowbor, którzy wspierają kampanię „Równość zaczyna się w domu” oraz twórcy internetowi: Zosia Samsel i Kuba Tolak (@foxesineden), Natalia i Cyprian Broszkiewicz (@mamokochamcie), Patrycja Czesnowska (@hrabina_czesława), Patrycja Mandrysz (@patrycja.mandrysz), Asia i Kamil Zielińscy (@zieliniaki.official), Ilona Kostecka (@mumandthecity), Wiktoria Majcher i Kamil Goral (@hello.yogii) oraz Ola Żelazowska (@aleksandra_zelazowska).

Joanna Koroniewska i Maciej Dowbor – bez wielkich deklaracji

Koroniewska i Dowbor wnieśli do kampanii to, co w ich duecie najbardziej charakterystyczne: błyskotliwy humor i rozbrajającą szczerość, która szybko sprowadza wielkie hasła do domowej praktyki. Zapytana o jedną rzecz, którą warto byłoby w ich domu podzielić sprawiedliwiej, Joanna odpowiedziała bez wahania: – Pranie! – Ale gdyby nie ja, nie byłoby czego prać – bronił się Maciej. – To prawda. Ale gdyby nie ty, miałabym bardzo dużo wolnego czasu – zripostowała Joanna. – Dlatego zaangażowaliśmy się we współpracę z Persil. Asia po prostu chciała, żebym nauczył się prać – śmiał się Maciej.

W ich rozmowie kampania przestaje być abstrakcyjnym komunikatem, a staje się opowieścią o życiu. – Nie chodzi o to, że mężczyzna ma w domu pomagać. Ma się angażować w funkcjonowanie domu tak, jak robi to kobieta – podkreśliła Joanna. Maciej zwrócił z kolei uwagę, że wiele schematów wynika z wychowania i kulturowych kodów: – Jeszcze 20 czy 30 lat temu ten podział właściwie nie podlegał dyskusji. Kobieta miała zajmować się domem, co wcale nie wykluczało jej pracy zawodowej. To oznaczało dwa etaty i często nie było doceniane.

Najciekawsze było jednak to, że oboje nie uciekali w idealny obraz równości. Bo podział obowiązków domowych to nie zawsze matematyczne fifty-fifty. – Im człowiek starszy, tym lepiej zdaje sobie sprawę, że pewnych rzeczy nie da się równo podzielić. Ale istnieje coś takiego jak partnerstwo w związku. Maciek coraz bardziej dorasta i robi w tym domu dużo więcej niż robił kiedyś – pochwaliła męża Joanna. Odniósł się do tego też Maciej: – Są takie rzeczy, do których jedna osoba ma większe predyspozycje, a druga mniejsze. Niekoniecznie jest to związane z tradycyjnym podziałem obowiązków w kontekście płci, ale raczej właśnie pewnych kompetencji. Ale nie wyobrażam sobie sytuacji, w której wracam do domu, siadam na kanapie, odpalam mecz, a Aśka wokół mnie się krząta. Jeżeli mamy czas wolny, to mamy czas wolny obydwoje.

– To dla mnie bardzo pouczający wyjazd. Dzięki marce Persil dowiedziałem się, że kapsułki wrzuca się na dno bębna, a nie do szufladki i że w większości przypadków pranie można robić w 30 stopniach – przyznał Maciej. Joanna kręciła głową z niedowierzaniem i dodała: – Niewiarygodne. Dla mnie to nie taka nowość, bo od dawna korzystam z kapsułek Persil, zarówno w Polsce, jak i w Hiszpanii, i zawsze wywiązują się z zadania.

Rozmowa z Koroniewską i Dowborem to świetne potwierdzenie tezy, że nawet najprostsze domowe czynności są kwestią wiedzy i doświadczenia, a nie przypisanych ról.

House of Persil – dom pełen znaczeń

Centralnym punktem wydarzenia w Düsseldorfie było zwiedzanie House of Persil – immersyjnego doświadczenia zbudowanego z instalacji i doświadczeń. Składał się z wielu pomieszczeń, które opowiadały o równości, odpowiedzialności i codziennych wyborach.

Rozmowy zaczynały się w Salonie – w swobodnej atmosferze, przy jedzeniu, napojach i przemówieniu wprowadzającym. Ogród Zapachów łączył zapach Persil ze wspomnieniami oraz poczuciem bezpieczeństwa i wspólnoty. Siłownia zamieniała pranie w sport zespołowy – m.in. dzięki takim wyzwaniom jak rzucanie kapsułkami Persil do pralki, sortowanie ubrań czy składanie rzeczy na czas. Pokój Postępu pokazywał historię marki i przypominał, że Persil od 1907 roku wyznacza kierunek zmian, wprowadzając innowacje, które realnie ułatwiają codzienne obowiązki.

Największe wrażenie na gościach zrobiły jednak trzy przestrzenie. Pokój Decyzji zaczynał się od tunelu Walk of Facts, który prowadził przez fakty dotyczące nierówności płci. Goście dosłownie przechodzili przez często niewygodne dane i konfrontowali się z tym, co na co dzień często pozostaje niewypowiedziane. Brama Decyzji symbolizowała wybór własnej drogi ku zmianie, a instaspot „Zmyj uprzedzenia” pozwolił oczyścić się ze stereotypów w metaforycznej pralce. Ta lekka forma niosła bardzo konkretną myśl: każdy z nas bierze udział w podtrzymywaniu albo przełamywaniu norm.

Pokój Równości skłaniał natomiast do refleksji. Goście oglądali spot związany z partnerstwem Persil z HeForShe, solidarnościowym ruchem ONZ Kobiety (UN Women) na rzecz równości płci, dzielili się osobistymi historiami z artystką malującą na żywo, a dzięki prostej grze konfrontowali się ze swoimi nieuświadomionymi uprzedzeniami. To tu szczególnie mocno wybrzmiała teza, że równość zaczyna się od świadomości, ale rozwija się poprzez codzienne wybory.

Najbielsza Garderoba łączyła z kolei narrację społeczną z tą produktową. Zespół ekspertów marki prezentował tam zaawansowaną formułę Persil, zapewniającą 5 razy jaśniejszą biel i usuwanie nawet najbardziej uporczywych plam. Skuteczność produktu uświadamiały też dwa instaspoty. W stacji Equal Shirt goście mogli wybrać swoje ulubione hasło związane z równością w domu i przenieść je na koszulkę – trudno chyba o lepszą pamiątkę. Hasła takie jak „Jeśli możesz to nosić, możesz to wyprać”, „Nie jestem twoją pralką” czy „Zero uprzedzeń, tylko detergent” świetnie podsumowywały przekaz całej kampanii.

Zobaczyć niewidzialne, czyli kolacja pod gwiazdami

Wieczorem rozmowy przeniosły się pod spektakularną oszkloną kopułę K21, jednej z przestrzeni museum Kunstsammlung. Kolacja „See The Unseen” wydobyła na światło dzienne to, co w domach często pozostaje niewidoczne: codzienny wysiłek i ciche obowiązki. Goście pisali także pocztówki do przyszłych siebie, które mają zostać wysłane do nich 23 kwietnia 2027 roku.

Podczas kolacji głos zabrała Elisa Fernandez Saenz, Zastępczyni Dyrektora Regionalnego UN Women ECA Regional Office, mająca ponad 25 lat doświadczenia w promowaniu równości płci i praw kobiet.

W rozmowie z nami podkreślała, co wyróżnia współpracę marki Persil z inicjatywą z HeForShe. – To autentyczne partnerstwo, które wymaga ciągłego wsparcia i świadomego zaangażowania. Nie zależy nam jedynie na pojedynczych komunikatach, ale na długofalowych działaniach i osiąganiu mierzalnych rezultatów.

Zwracała też uwagę, że marki działające w obszarze domu i gospodarstwa domowego mają realny wpływ na społeczne normy. – Można powielać istniejące stereotypy albo poprzez branding i marketing wywoływać refleksję i dialog. To, co robi marka Henkel i Persil, jest niesamowite. Podejmuje temat, który znajduje się w centrum społecznej debaty i inicjuje rozmowę o tym, co dzieje się w domu.

Pytana o rolę mężczyzn w tej zmianie, odpowiedziała: – To proste. Powinni angażować się w obowiązki domowe, opiekę nad dziećmi i osobami starszymi. Bo kiedy bardziej sprawiedliwie dzielimy obowiązki w domu, kobiety zyskują czas. A dzięki temu mają większy wybór – mogą się kształcić, rozwijać karierę, mieć czas dla siebie. Zachęcała też do kwestionowania „normalności”: – Często traktujemy relacje i to, co dzieje się w domu, jako coś normalnego. A my chcemy skłonić ludzi do refleksji i zadania sobie pytania: co wynika z tych tradycyjnych ról i czy możemy je zmienić tak, by było bardziej sprawiedliwie dla obu stron?

A co powstrzymuje mężczyzn przed angażowaniem się w codzienne obowiązki i równość? – Przede wszystkim wychowanie, wzorce do naśladowania i polityka w miejscu pracy – odpowiedziała krótko. – Ale równość płci to droga dwukierunkowa. To nie kobiety przeciwko mężczyznom ani mężczyźni przeciwko kobietom. To po prostu rozmowa – podsumowała.

Jej słowa dobrze łączyły się z tym, co wcześniej mówili Joanna Koroniewska i Maciej Dowbor. On podkreślał, że największe znaczenie mają codzienne gesty, a nie pokazowe deklaracje. Ona szczerze przyznała, że kobiety często same biorą na siebie zbyt wiele, a potem budzą się zmęczone, sfrustrowane i pozbawione przestrzeni dla siebie.

Zmiana zaczyna się „tu i teraz”

Wydarzenie w Düsseldorfie pokazało, że rozmowa o równości nie musi zaczynać się od wielkich haseł. Może zacząć się w domu – przy koszu z ubraniami, przy pralce czy suszarce. Przy pytaniu zadanym w odpowiednim momencie.

Persil przypomina, że codzienność składa się z małych gestów, ale to właśnie one tworzą jakość relacji. Gdy obowiązki przestają być niewidzialne, pojawia się przestrzeń na sprawiedliwość, spokój i prawdziwe partnerstwo. A jeśli przy okazji biel staje się 5 razy jaśniejsza, domowa zmiana nabiera wyjątkowo konkretnego wymiaru.

Materiał promocyjny marki Henkel