Noc Kupały 2022 - kiedy świętować przesilenie letnie?

Obchody przesilenia letniego należą do najciekawszych i najstarszych wydarzeń, które od wieków celebruje się w Europie. Tradycja znana w Polsce to Noc Świętojańska, uznana przez kościół za chrześcijańskie święto. Tak nazywamy ją dziś, lecz niegdyś określano ją mianem Wianków, Sobótek, Kupałanocki czy Nocy Kupały. To dlatego, że jej korzenie sięgają odległych wieków pogańskich. Dla Słowian rozpoczęcie się lata było czasem na celebrowanie życia, miłości i płodności. Wierzyli, że gdy natura jest u szczytu sił, trzeba skorzystać z energii jej żywiołów. Modły przy rzekach, ogniskach oraz polach miały zapewniać Słowianom dobre zdrowie, zamążpójście, rychłe macierzyństwo lub owocne plony na dany rok. Noc Kupały sprzyjała też zbieraniu ziół, które w czasie przesilenia były obdarzone magicznymi mocami. Używano ich później do leczenia schorzeń, miłosnych wróżb, rzucania zaklęć czy zapewnienia ochrony rodzinie. Wiedza o tych słowiańskich praktykach przetrwała w legendach ludowych. Zamiast chwalić cudze, najpierw poznajmy swoje. Pora na nowo zapuścić korzenie w rodzimych polskich lasach i łąkach. Zbliżające się "Wianki" są świetną okazją, by przypomnieć sobie, czym jest słowiańskość.

  • Słowiańska Noc Kupały przypada na przesilenie letnie w nocy 21 czerwca. To zarazem najkrótsza noc w roku. 
  • Noc Świętojańską obchodzi się w wigilię Świętego Jana w nocy z dnia 23 na 24 czerwca

1. Słowiańskie rytuały wokół ognia

Ogień i woda to dwa żywioły, które symbolizują oczyszczenie. Nasi przodkowie kojarzyli płomień z namiętną miłością, dlatego używali go w wielu obrzędach. Do dziś przetrwał zwyczaj rozpalania ognisk zwanych "sobótkami". To słowo od razu kojarzy nam się z legendami na temat czarownic z Łysej Góry. Te "wiedźmy" były niegdyś kobietami ze wsi, których rytualny taniec wokół ognia, w rytm pieśni ludowych, miał przywołać miłość i rychłe małżeństwo. Ogniska rozpalone na słowiańską Noc Kupały były na tyle niewielkie, że można było nad nimi przeskoczyć. Stąd wzięła się wróżba dla zakochanych, która miała zapewnić im długowieczną miłość. Para wspólnie przeskakiwała przez ogień, trzymając się mocno za ręce. Kto stchórzył, ten tracił szansę na wspólną przyszłość. Komu się udało, miał wieść zgodne życie i dożyć z partnerem sędziwych lat. 

Ogień i woda w kulturze Słowian miały najsilniejsze właściwości magiczne.